Wynagrodzenie za korzystanie z kapitału– czy Bank ma szanse na wygraną?

wynagrodzenie za korzystanie z kapitału czy bank ma szansę na wygraną

Banki wszem i wobec straszą roszczeniami o korzystanie z udostępnionego frankowiczowi kapitału. Coraz częściej, po sukcesie w sprawie z powództwa kredytobiorcy i ustaleniu nieważności umowy, Banki swoje pogróżki realizują i występują z roszczeniami przeciwko kredytobiorcom o zapłatę wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Fakt, że w sprawach z powództwach banku, domagają się one zwrotu wypłaconej kwoty kapitału, nie dziwi i stanowi oczywistą kolej rzeczy. Pytanie jak ma się rzecz z wynagrodzeniem za rzekome bezumowne korzystanie z kapitału.

Jakie roszczenia przysługują bankowi po ustaleniu nieważności umowy?

Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 7.05.2021, sygn akt  III CZP 6/21 termin przedawnienia roszczeń zarówno kredytobiorcy jak i banku może rozpocząć bieg dopiero po podjęciu przez kredytobiorcę konsumenta wiążącej świadomej, wyraźnej i swobodnej decyzji o tym, iż nie chce być związany umową. 

Często jednak obok roszczenia o zwrot wypłaconego kapitału, banki występują z roszczeniami o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Czy ma to rację bytu?

Linia orzecznicza ciągle zmienna.

Należy napisać to wyraźnie i dosadnie. Obowiązujące przepisy nie uzasadniają roszczeń banków o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Świadome są tego same banki, które mają problem z wymyśleniem przekonywującej argumentacji.

Orzecznictwo w tej kwestii jest dopiero na etapie kształtowania się. Jednak znaleźć już można kilka wyroków wydanych w tego typu sprawach  – większość oddalających powództwo w zakresie wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Między innymi Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie wyrokiem z dnia 26 maja 2022 r. (sygn akt III C 345/18) oddalił roszczenie banku w tym zakresie, wskazując, że tego typu roszczenie jest sprzeczne z celem Dyrektywy EWG 93/13, na podstawie której nieuczciwy przedsiębiorca ma ponieść karę za stosowanie nieuczciwych postanowień umownych. Dodatkowo Sąd na gruncie prawa polskiego nie znalazł podstaw prawnych do wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.

Banki, jako podstawę wynagrodzenia za korzystanie z kapitału wskazują bezpodstawne wzbogacenie kredytobiorcy kosztem banku odpowiadającego wartości świadczenia niepieniężnego banku , a wiec nienależnej usługi, polegającego na umożliwieniu Stronie pozwanej korzystania z kapitału Banku oraz zaniechania żądania zwrotu tego kapitału w okresie wskazanym w uzasadnieniu pozwu. Do stanowiska banku przychylił się Sąd Okręgowy w Gdańsku w wyroku wstępnym z 29.06.2022 (sygn akt XV C 137/22) wskazując, że roszczenie banku jest usprawiedliwione co do zasady  na podstawie art. 405 k.c. Zdaniem Sądu udostępniona kwota kapitału ma obecnie wyższą wartość niż w dniu wypłaty, jako że doszło do istotnej zmiany wartości świadczenia. Zaznaczyć jednak należy, że wyrok ten jest nieprawomocny i odosobniony.

Na przeciwległym biegunie znalazł się Sąd Okręgowy w Warszawie, który już w sprawie toczącej się z powództwa kredytobiorcy przeciwko bankowi ustalił, że nie bankowi nie przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Przełomowy wyrok zapadł 21 listopada 2022 roku w sprawie toczącej się pod sygn. akt: XXV C 3679/20. Sąd wprost ustalił, że nie istnieje stosunek prawny, na podstawie którego powód byłby zobowiązany do zapłaty na rzecz pozwanego rekompensaty za korzystanie z kwoty wypłaconej na skutek zawarcia nieważnej umowy kredytu hipotecznego wskazanej w pkt. 1 wyroku.

Trybunał Sprawiedliwości UE o wynagrodzeniu banku za korzystanie z kapitału

Sporną kwestią planuje zająć się również TSUE, wskutek skierowanych do niego pytań, w sprawie zarejestrowanej pod sygn akt C-520/21. Orzeczenie wydane przez TSUE z pewnością pozwoli na uregulowanie kwestii zasadności dochodzenia przez banki wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.

Czy bank może wytoczyć pozew o wynagrodzenie z kapitału przed zakończeniem postępowania z powództwa kredytobiorcy?

Zdarza się, że bank występuje z powództwem o zwrot kapitału oraz o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału przed prawomocnym zakończeniem postępowania z powództwa kredytobiorcy. W takiej sytuacji zasadnym jest zgłoszenie wniosku o zawieszenie wytoczonego przez bank postępowania, do czasu rozpoznania przez Sąd sprawy z powództwa kredytobiorcy.

Czy bankom należy się wynagrodzenie za korzystanie z kapitału?

W ocenie kancelarii roszczenia banku o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału uznać należy za bezzasadne. Kredytobiorca chroniony jest bowiem na mocy dyrektywy 93/13, której celem jest odstraszenie banków przed nieuczciwymi praktykami. Przyznanie bankowi prawa do pobierania od kredytobiorców wynagrodzenia za korzystanie z kapitału kredytu, podczas gdy to bank jest stroną ponoszącą winę za zamieszczanie w umowie klauzul niedozwolonych i finalnie – nieważność umowy, pozbawiałoby sensu ww. regulacje. Przypominamy, że artykuł na ten temat pisaliśmy też już prawie rok temu – można go przeczytać pod tym adresem. Od tego czasu nic się nie zmieniło, mamy dalej te same poglądy na tę kwestię.

Jeżeli bank wytoczył przeciwko Państwu powództwo o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału – zapraszamy do kontaktu z adwokatami z kancelarii Śmigiel, Zawartka, Walkiewicz z Krakowa za pośrednictwem formularza kontaktowego:

    Korzystając z formularza wyrażają Państwo zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych podanych w ww. formularzu oraz w przesłanych przeze siebie dokumentach.

    Administratorami Państwa danych osobowych są Adwokat Michał Śmigiel oraz Adwokat Paweł Zawartka (ul. Mogilska 58/9, 31-546 Kraków). Dane osobowe podane w formularzu będą przetwarzane wyłącznie w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie (podstawą przetwarzania danych jest Państwa zgoda wyrażana poprzez wysłanie zapytania). Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne w celu udzielenia odpowiedzi.

    Państwa dane osobowe będą przechowywane przez okres nie dłuższy niż to konieczne do udzielenia odpowiedzi. Mają Państwo prawo dostępu do tych danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych, wniesienia sprzeciwu wobec ich przetwarzania oraz prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.

    Prawnicy Kancelarii Śmigiel Zawartka Walkiewicz Adwokaci świadczą pomoc prawną dla Klientów z Krakowa, Warszawy, Katowic, Rzeszowa, Kielc i innych miast w całej Polsce. Reprezentują kredytobiorców m.in. z Jaworzna, Będzina, Gdańska, Wrocławia.

    PODZIEL SIĘ: